Miyop ve astigmat aynı gözde birlikteyse iki kusuru tek lenste düzelten lens, astigmatlı lens olarak da bilinen torik lenstir. Reçetedeki eksi SPH değeri miyopu, CYL ve AX değerleri astigmatı gösterir; torik lens bu üç değeri tek lenste birleştirir. Hangi lensin gözünüze uygun olduğuna muayenede göz doktoru karar verir.
Sferik (normal) lens astigmatı düzeltmez; astigmat değeri düşükse bazı kişiler bu lensle idare eder, ama net görüş için torik lens gerekir. Torik serilerimizin 9'unda silindir değerleri -0,75'ten başlar. Aşağıda iki değeri reçetede birlikte nasıl okuyacağınızı ve reçetenizdeki değerleri torik lenslerimizde nasıl karşılayacağınızı anlatıyoruz.

Reçetenizde miyop ve astigmat birlikte nasıl görünür?
Miyop ve astigmat aynı gözde birlikte bulunur ve reçetede aynı satırda yan yana yazılır. SPH (sferik güç) değerinin önündeki eksi işareti miyopu gösterir. CYL (silindir) astigmatın miktarını, AX (aks) ise bu düzeltmenin hangi eksende yapılacağını derece olarak verir.
Örnek bir reçetede bir göz için SPH -2,00, CYL -0,75, AX 180; diğer göz için SPH -1,75, CYL -0,50, AX 170 yazar. Bu reçetede iki gözde de miyop ve astigmat birliktedir, ama astigmatın miktarı ve ekseni gözden göze değişir. Bu yüzden sağ ve sol gözün değerleri her zaman ayrı okunur ve lens de her göz için ayrı seçilir.
Lensin göze oturuşunu belirleyen ölçüler reçetede ayrıca yer alır; reçetedeki BC ve DIA değerlerinin anlamı ile SPH, CYL ve AX'in tek tek açıklamasını ayrı bir yazıda topladık.
Astigmat değeri düşükse sferik lens yeterli olur mu?
CYL değeri -0,25 ya da -0,50 gibi düşükse bazı kişiler sferik bir miyop lensiyle idare edebilir. Sferik lens astigmatı düzeltmez; tek bir küresel güçle yalnızca miyopu karşılar. ABD Ulusal Göz Enstitüsü (NEI, 2024), hafif astigmatın her zaman ayrı bir düzeltme gerektirmediğini belirtir.
Torik serilerimizin 9'unda en düşük silindir değeri -0,75'tir. Örnek reçetedeki CYL -0,50 olan göz bu başlangıç değerinin altında kalır. Böyle bir gözde sferik lensin görüşü yeterince net tutup tutmadığını muayenede göz doktoru değerlendirir ve lens tipini ona göre belirler.
Sferik lens astigmatı neden düzeltmez, torik lens gözde neden sabit durmalı?
Torik lens sferik ve silindirik değerleri aynı lenste birleştirdiği için miyop ve astigmatı olan bir göze tek lens yeter. Sferik lens ise tek bir küresel güçle çalışır ve astigmatlı gözün farklı eksenlerdeki kırma farkını karşılamaz. Astigmatlı göze takılan sferik lens bulanık görmeye yol açar.
Torik lensin düzeltmesi bir eksene bağlıdır; bu yüzden lens gözde belirli bir konumda sabit durmalıdır. Lensin alt kısmında biraz daha kalın bir bölüm bulunur ve lens bu sayede kaymadan yerinde kalır. Lens göz kırparken dönerse eksen kayar ve görüş netliği değişir.
Dengeleme tasarımlarını ve günlük ile aylık torik lens farkını torik lensin nasıl çalıştığını anlattığımız rehber ayrıntılı açıklıyor.
Torik lenslerimiz hangi miyop ve astigmat değerlerinde üretiliyor?
Astigmatlı lens kategorimizdeki 10 torik serinin hepsi miyop tarafında -6,00'ya kadar 0,25 diyoptrilik adımlarla üretilir. Silindir ve eksen değerleri de serilerde belirli adımlarla ilerler:
Değer | Reçetede ne gösterir? | Torik serilerimizde bulunan değerler |
|---|---|---|
SPH | Miyop için eksi (-) işaretli sferik güç | -6,00'ya kadar 0,25 adımla (10 seri); -6,00'dan sonra 0,50 adımla -9,00'a (6 seri) ya da -10,00'a (3 seri) kadar |
CYL | Astigmatın miktarı | -0,75, -1,25, -1,75 ve -2,25 (9 seri); bunların üçünde ayrıca -2,75 |
AX | Astigmat düzeltmesinin ekseni | 0 ya da 10 dereceden 180 dereceye kadar, 10 derecelik adımlarla |
CYL -1,00 ya da -1,50 gibi ara değerler bu adımların arasında kalır. Reçetenizdeki değer bu adımlardan birine denk gelmiyorsa hangi lens değerinin kullanılacağını lensi uygulayan göz doktoruna sorun.
Serilerin 4'ü günlük, 5'i aylık, 1'i günlük kullanımda 15 gün değiştirilen lenstir; hepsi şeffaf yumuşak lenstir. Bu serileri astigmatlı (torik) lensler kategorimizde bir arada görebilirsiniz.
Miyop ve astigmat aynı reçetedeyse torik lens iki kusuru tek lenste düzeltir: sattığımız 10 torik serinin hepsi miyopu -6,00'ya kadar çeyrek diyoptrilik adımlarla karşılar, 9'unda astigmat için silindir değerleri -0,75'ten başlar.
Lens Optikal
Yüksek miyop ve yüksek astigmatta torik lens seçenekleri nasıl daralır?
Miyop değeri -6,00'nın ötesindeyse de torik lens bulunur; ancak bu değerlerde adımlar seyrekleşir ve her eksen üretilmez. Serilerimizin 9'u -6,00'dan sonra 0,50 diyoptrilik adımlarla ilerler, 1 seri ise -6,00'da biter. Bu yüzden -6,75 gibi bir değer bu serilerde yoktur; en yakın değerler -6,50 ve -7,00'dır.
Yüksek silindir ile yüksek miyop birleştiğinde eksen seçeneği de daralır. İki günlük serimizde -2,25 silindir yalnızca 10, 20, 70 ile 110 arası ve 160 ile 180 arası derecelerdeki eksenlerde üretilir. Bu serilerden birinde -6,50 ile -9,00 arasındaki miyop değerlerinde eksenler 70 ile 110 derece arasıyla ve 160 dereceden 20 dereceye uzanan aralıkla sınırlıdır.
Silindir değeri -2,75'in üzerindeyse torik lensler standart üretimin dışında kalır ve özel üretim lens gerekebilir. Miyopi -6,00 diyoptri ve üzerindeyse yüksek miyopi sayılır ve retina sağlığının düzenli kontrolü önem kazanır; miyopinin derecelerini ve türlerini ayrı bir yazıda anlattık.
Hangi göz durumları torik lens kullanımını sınırlar?
Lens kullanımına uygunluk yalnızca reçetedeki değerlere bağlı değildir. Göz kuruluğu, kornea problemleri, göz enfeksiyonları ve bazı göz hastalıkları kontakt lens kullanımını sınırlar. Keratokonus gibi bir hastalık ya da göz travması varsa astigmat hızla artabilir.
Lens takılıyken olağandışı kızarıklık, bulanık görme, ağrı ya da rahatsızlık hissederseniz lensleri hemen çıkarın, tekrar takmayın ve göz sağlığı uzmanınıza başvurun (FDA, 2018).
Torik lens muayenesinde hangi ölçümler yapılır?
Astigmatın olup olmadığı ve miktarı yalnızca göz muayenesiyle anlaşılır (NEI, 2024). Muayenede sferik, silindir ve eksen değerlerinin yanında lens çapı (DIA), baz eğrisi (BC), kornea yapısı, gözyaşı filmi ve lensin göz üzerindeki dengesi değerlendirilir.

Gözlük reçetesi kontakt lens reçetesiyle birebir aynı değildir. Gözlük camı gözden belirli bir mesafede durur, lens ise doğrudan göz yüzeyine oturur; özellikle yüksek numaralarda bu fark optik güce yansır. Bu yüzden gözlük reçetenizdeki değerleri lens siparişine doğrudan aktarmayın.
ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC, 2024), lens uygulamasının birden fazla randevu sürebildiğini ve kontakt lens reçetesinde lensin gücü, materyali ya da üreticisi, baz eğrisi ve gerektiğinde çapının yer aldığını belirtir. Torik lensi ilk kez deniyorsanız görüş netliğini sabah, öğlen ve akşam ayrı ayrı gözlemleyin; lensin gün içinde ne kadar sabit durduğunu kontrol randevunuzda böylece anlatabilirsiniz.
Reçetenizdeki değerlerle torik lens siparişi nasıl verilir?
Torik lens sipariş formumuz Sph (Pwr), Cyl ve Aks değerlerini ayrı zorunlu alanlarda ister; üçünü de güncel kontakt lens reçetenizden, her göz için ayrı ayrı girin. Hafta içi saat 17:00'ye, cumartesi 12:00'ye kadar verilen siparişler, ürünlerin tamamı stoktaysa aynı gün kargoya teslim edilir. Reçetenize uyan seriyi astigmatlı lens seçeneklerimiz arasından seçebilirsiniz.
Kaynaklar
National Eye Institute (NEI): Astigmatism, son güncelleme 4 Aralık 2024
Federal Trade Commission (FTC): Buying prescription glasses or contact lenses, your rights, Haziran 2024
U.S. Food and Drug Administration (FDA): Contact lens risks, 2018

